Kalp ve damar hastalıkları, ülkemizde ve dünyada en sık görülen, aynı zamanda en fazla engellilik ve ölümlere yol açan nedenler arasındadır. Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ) verilerine göre her yıl yaklaşık 20 milyon kişi kalp ve damar hastalıkları nedeniyle hayatını kaybetmektedir. Nüfusun yaşlanması, artan kentleşme, sağlıksız yaşam tarzları ve stres gibi faktörler bu hastalıkların yaygınlaşmasında etkilidir. 2023 yılında yapılan bir çalışmada 15 yaş üzerindeki nüfusta kalp ve damar hastalığı sıklığının %7 olduğu ve sıklığın yaşla birlikte arttığı belirlenmiştir. Türkiye İstatistik Kurumu verilerine göre de ülkemizdeki tüm ölümlerin yaklaşık %28’i (her dört ölümden biri) kalp ve damar hastalıklarından kaynaklanmaktadır.
Her yıl 12-18 Nisan tarihleri arasını kapsayan Kalp Sağlığı Haftası, toplumda farkındalık oluşturmak, sağlıklı yaşam alışkanlıklarını teşvik etmek ve kalp hastalıklarının önlenebilir olduğunu vurgulamayı amaçlamıştır.
Kalp ve damar hastalıkları önlenebilir…
Kalp ve damar hastalıklarının büyük bir kısmı, sağlıklı yaşam tarzı değişiklikleri ile önlenebilmekte ya da kontrol altında tutulabilmektedir. Sağlıklı Hayat Merkezleri, sigara bırakma poliklinikleri, diyetisyen, fizyoterapist, psikolog ve sosyal çalışmacılarla verdikleri danışmanlık hizmetleriyle risk faktörleri ile mücadele sürecine önemli katkılar sağlamaktadır.
Erken tanı ve düzenli takip çok önemlidir…
Hastalık Yönetimi Platformu (HYP) kapsamında aile hekimlerimiz, kendilerine kayıtlı olan vatandaşlarımızın kalp ve damar hastalıklarına yönelik risk düzeylerini, belirleyebilmekte; risk değerlendirmesi sonucuna uygun yaşam tarzı değişiklikleri konusunda danışmanlık önerilerinde bulunabilmekte; risk belirlenen hastaların uygun tedavilerini düzenlemekte ve gerekli hallerde bu kişileri, bir üst basamağa ya da sağlıklı hayat merkezlerine yönlendirebilmektedir.
Kalp Sağlığı Haftası vesilesiyle tüm vatandaşlarımıza aşağıdaki temel önerileri hatırlatıyor, kayıtlı oldukları aile hekimliği birimlerine başvurarak düzenli sağlık kontrollerini yaptırmaya, ailelerini ve çevrelerini bu konuda bilinçlendirmeye davet ediyoruz;
- Tütün kullanmayın: Sigara ve diğer tütün ürünleri kalp hastalıklarının en önemli nedenlerindendir
- Sağlıklı beslenin: Sebze, meyve, tam tahıllar, baklagiller ve sağlıklı yağları içeren dengeli bir beslenme planı tercih edin. Tuz ve şeker tüketimini azaltın.
- Fiziksel olarak aktif olun: Haftada en az 150 dakika orta düzeyde fiziksel aktivite yapmaya özen gösterin. Günlük yaşamda hareketliliği artırın.
- Sağlıklı kilonuzu koruyun: Fazla kilo ve obezite kalp hastalıkları riskini artırır.
- Kan basıncınızı düzenli ölçtürün
- Kan şekeri ve kolesterolünüzü takip edin
- Stresi yönetin ve yeterli uyuyun
Unutmayalım;
- Kalp sağlığı korunabilir,
- Kalp hastalıkları büyük ölçüde önlenebilir.
- Sağlığınız ellerinizde …
Dr.Sıtkı SÖNMEZ
İl Sağlık Müdürü